8. Zeytinde Ürün Budaması:
Ağacın verimlilik dönemi boyunca yapılan budamalar yaprak/kök, yaprak/odun dengesini bozmayacak düzeyde olmalıdır. Bu dengenin kurulması durumunda istenilen düzeyde ve istenilen kalitede ürün alınabilir. Ürün budamasında amaç, ağacın şeklini bozmadan korumak, ürünün miktar ve kalitesini arttırmak, ekonomik verim periyodunu uzatmak, uygulanacak kültürel işlemlerin kolaylığinı sağlamaktır.
Ağacın güneşlenme yüzeyi ile verim, kalite arasında bir ilişki vardır. Yapılan çalışmalarda, tanenin (meyvenin) ağaç üzerindeki konumu, güneşlenme durumu, tane ağırlığı ve yağ oranını etkilemiştir. Bu çalışmaya göre ağacın en çok güneşlenen, ışık alan üst ve dış yüzeyindeki 100 meyvenin ağırlığı 328.1 g yağ oranı ise % 26.2 olmuştur. Ağacın orta dış yüzeyindeki daha az güneşlenen ve ışıklanan alandaki 100 tane meyvenin ağırlığı 263.7 g yağ oranı ise % 23.7 olmuştur. Güneşlenme ve ışıklanmanın en az olduğu, ağacın iç kısmında ise, iç yüzeyindeki 100 tane meyve ağırlığı 244.5 g yağ oranı da % 21.4 olmuştur. Bu çalışma ve örneklerde görüldüğü gibi ağacın en çok güneşlenen ve ışıklanan yüzeyi en kaliteli ürünü verirken, en az güneşlenen ve ışıklanan iç yüzeyi ise daha düşük kalitede ürün vermektedir.
İşte bunun için ürün budamalarında ağacın tüm yüzeyi ve bölgeleri yeterince güneşlenecek, ışıklanacak şekilde aralanmalıdır. Böylece uzun yıllar dengeli ve bol ürün alınabilir.
Ürün budaması yetiştirme amacına uygun olmalıdır. Sofralık veya yağlık yetiştiriciliğe göre budama aralığı ve budama seviyesi ayarlanmalıdır.
8.1. Sofralık Yetiştiricilikte Ürün Budaması: