Son Gezdiğiniz Ürünler:
Alışveriş Sepetim (boş)

Zeytin Ağaçlarını Budama ve Şekillendirme - 5


Zeytin Portalı | 31 Ocak 2011 Pazartesi, 11:21

Budamanın modernleşmesi, zeytin yetiştiriciliği alanındaki gelişmelere bağlıdır. Yeni bahçelerin kurulmasıyla, su sorununa çözüm getiren sulama sistemlerinin kullanılmasıyla, hektar başına düşen ağaç yoğunluğunun 200-300’e çıkarılmasıyla ve mekanik yetiştirme işlemlerine duyulan ihtiyaçla, budama, gittikçe yaygınlaşan üretim sistemlerinin önemi üzerine yoğunlaşmalıdır.
0 Yorum Bu yazı 8068 kere listelenmiştir.

Bu yazının, İngilizce orijinalinden Türkçe'ye çevirisi Zeytin Portalı tarafından yapılmıştır. 

 

18. Kesme Aletleri

Bu aletler üç farklı gruba ayrılır: el aletleri, makineler, mekanik aletler. El aletleri, budama makaslarını, testereleri ve baltaları kapsar. Temel olarak, iki farklı budama makası vardır: 1) Tek kesme bıçaklı örs tipi budama makası, 2) Çift bıçaklı by-pass tipi budama makası. By-pass tipi budama makaslarının kesimi daha iyidir, ağaca zarar vermez ve fazla çaba gerektirmez. Farklı boylardaki çelik testerelerin tutuşu kolay, hafif ve etkilidir; çapları yaklaşık olarak 7-10 cm olan dalları budamada kullanılırlar. Balta da, el testeresiyle aynı işlevi görür, ancak kullanmak daha fazla beceri gerektirir. Daha büyük kesimler yapmak için ve daha yüksekteki alanları budamak için kullanılan aletler, 60-80 cm uzunluğunda sapları olan kesme makaslarıdır. Bu tür makaslar, çapı 5 cm olan dalları budayabilir, üstelik yerden yüksekliği 2,8 m olan dallarda kullanılabilir.

Mekanik aletler, basınçlı havayla (havalı makas) ya da hidrolik güçle (hidrolik makas) çalışan ve 1, 2, 3 m uzunluğunda uzatma kolu olan ya da olmayan makasları, yine hava ya da yağ basıncıyla çalışan testereleri kapsar (Şekil 42). Bu aletler güçlerini bir kompresörden ya da yağ pompasından alırlar. İki metre uzunluğundaki bir uca oturtulmuş havalı makaslar, el ile tutulan kesme makasları ve by-pass makasları, orta boydaki zeytin ağaçlarına şekil verilirken ya da verim budaması yapılırken iyi sonuçlar verir. Bu aletler sırasıyla ağacın üst, orta ve alt kısımlarında kullanılırlar.

Zincir testereleri, kesme konusundaki yeterliliklerinden ve hızlarından dolayı yaygın olarak kullanılan aletlerdir. Yenileme ya da gençleştirme budamalarında ve normal budamada kullanılırlar. 

Makineler ise, hidrolik güçle çalışan, 150 mm ya da daha fazla çapındaki dalların kesiminde kullanılan diskli çubuk kesme makinelerini kapsar. Bunlar iki yılda bir yapılan elle budamada kullanılırlar.

19. Mekanik Budama

Mekanik budamada, hidrolik motorla çalışan ve dakikadaki dönme hızı 2,000-3,500 arasında değişen 4-5 diskten oluşan bir kesme çubuğuyla donatılmış makineler kullanılır. Çubuk, sürgünleri ve dalları, yatay veya dikey pozisyonda ya da çeşitli taç seviyelerinde açılarla keser (Şekil 43 ve 44).

Mekanik budama, tacın üst kısmı 1-1,5 m derinliğine indirildiğinde uygulanabilecek en etkili yöntemdir, çünkü 0.75 m derinliğindeki yanal kesimler daha az etkiliyken, güçlü sürgünlerin büyümesine olanak verir. Mekanik budama, 2 ila 4 yıl arasında değişen sıklıklarla uygulanır. Çit sistemiyle budanmış zeytin ağaçlarına uygulandığında, tepe kısmı (tacın yatay şekilde kesilmesi), taze sürgünlerin oluşumuna yol açar, bu taze sürgünler, yaklaşık olarak iki yılda bir, budanmış dalların uçlarından süren sürgünlerle birlikte kaldırılır. Bu işlem yaz mevsiminde, sonradan kaldırılması gereken parçaların büyümelerinden kaçınılarak yapılabilir.

Vazo şeklinde budanan ağaçlarda, tepe budamasından sonra tacın orta kısmında oluşan taze sürgünler kaldırılmalıdır.

Mekanik budamayla budanmış zeytin ağaçları, mahsulün elle toplanması için elverişli değildir; ancak zeytin silkicilerle hasat edilebilirler. Meyveler daha küçüktür; bakımında daha fazla dikkat gerekir, ancak taç hacmi hızlı bir şekilde yenilenir ve fazla tecrübe gerektirmeyen iş gücü kullanılabilir (Şekil 45).

Verim budamasında en iyi sonuçlar, bol sulanan zeytin bahçelerinden alınır, mahsul verimi elle budanan bahçelerle eşit düzeydedir; ancak verimsiz topraklarda büyüyen, budamaya iyi sonuç vermeyen ve yağmurla beslenen bahçelerden tabi ki daha az ürün elde edilir. Ağaçların orta aralıklarla budanmasının ağaçlar için faydalı olduğu ve meyve veren dalların hızlı bir şekilde yenilenmesiyle iyi mahsul alınabileceği doğrulanmıştır (Şekil 46).

Günümüzde, geliştirilmiş kesme kapasiteli daha basit makineler, elle budama için kullanışlı aletlerdir, bu tür makineleri kullanmak kolay, etkili ve güvenlidir, ayrıca budamada bu makinelerin kullanılması iş gücünü dolayısıyla da giderleri azaltır.

20. Budama Artıklarından Kurtulma

Hektar başına 300 ağacın dikildiği kalabalık bahçeler, 4 mm çapındaki dalların, sürgünlerin ve yaprakların budanması sonucunda, yaklaşık olarak 3-4 ton budama artığı üretebilir (yaklaşık olarak %50 oranında bir nemlilikle). Dallar ayrılıp yakıt için kullanılabilirken, yaprak ve sürgünler küçük parçalar haline getirilerek gübre olarak kullanılabilir. Budama artıklarının toplanıp yakılması gibi diğer yaklaşımlar, daha pahalıya mal olur ve bu yapıldığı takdirde potansiyel organik madde kaynağından yararlanılamaz.

21. Sonuç

Budamanın modernleşmesi, zeytin yetiştiriciliği alanındaki gelişmelere bağlıdır. Yeni bahçelerin kurulmasıyla, su sorununa çözüm getiren sulama sistemlerinin kullanılmasıyla, hektar başına düşen ağaç yoğunluğunun 200-300’e çıkarılmasıyla ve mekanik yetiştirme işlemlerine duyulan ihtiyaçla, budama, gittikçe yaygınlaşan üretim sistemlerinin önemi üzerine yoğunlaşmalıdır.


Bu yazının tamamını okumak için Zeytin Portalı'na üye olmanız gerekmektedir. Üyeyseniz aşağıdaki üye girişi bölümünden kullanıcı adı ve parolanızla giriş yapabilirsiniz. Üye değilseniz, "Yeni Üye Olmak İstiyorum"'a tıklayarak ücretsiz bireysel üye olabilirsiniz.
Zeytin Portalı Üyesi misiniz?

Üye Girişi

Kullanıcı Adı :  
Parola :  
» Parolamı Unuttum
 

Facebook'ta Desteğinizi Bekliyoruz!

Detaylı Arama

Yorumlar

Yorum Ekle
 
Henüz bir yorum yapılmamış!


Tanıtılan Ürünlerden Seçmeler :


Popüler Etiketler


ZEYTİN PORTALI


Zeytin Portalı'ndaki yeni yazılar e-posta adresinize gelsin ister misiniz? Üye Olun yeni yazıları size gönderelim! ×